Written by Admin Saturday, 04 February 2012 19:44

Leitung Khristian biakna sungah Pasian khat bek mah kibia hi na pi'n, tua Pasian i biak zia le upzia le sanzia tuamtuam om hi. A sawt lua nai lo hun khat lai akipan India, Manipur State sung a om Zomite sung pan Satan biakna pawlpi (Satanic) cih khat hong kiphuankhia hi. Hun khat lai a i zakzak Satan pawlpi i cih pen Zomite sungnawng ah kizel hi ta mawk ahih manin, leitung in siatna lam manawh ci ding maw? LST a tangtung ta ci zaw ding hong suak hi ta hi. Hih Satan pawlpite in Lamka khuapi Rengkai hanmual ah zankim laitak in kimuhtuahna nei in, thukikupna (Meeting) limtak bawl masa uh cih thu kiza hi. A hih zongin akiim-apaam a teeng mite in akikankan ciangin lahkhiat theih ding paulap kician om thei lo zel cih om ahih manin, upmawhna tawh thukiza hi lel dingin kingaihsun in thu veeng suak ta hi
Tua zawh a sawt lo khat ciangin Pastor Lallianmawi makaihna tawh abeisa Nov 21-22,2011 sung Lower Lamka, Bethel Counselling Centre mun aa ah Satan biate khawmpi cih hong bawl ciangun nial theih loh ding hong suak taktak ta hi. Tua khawmpi ah Satan biakpiakna ah zatdan,ngeinate leh 'Dawigilo te i nasep theihna ziate bulphuh in kikupna nei uh hi. Akimuh kik theihna ah nidang hun upmawh thu akigente khempeuh thuman ahih manin ei Zomi te sungah adahhuai mahmah thu khat hong suak hi.
Pastor Lallienmawi pen Rengkai khuami hi in, abeisa tawl khat sung teng,New Delhi khuapi kim nai tengah,Pasian mizat mahmah khat zong hi ngei hi. Ahih hangin ama pianna mun Churachanpur lamah Pasian sapna angahna hangin a mipihte kiangah Bethel Counselling Cetre hong pankhia hi. Tua Conference thukikupna sungah Satan bia pawl i nasepnate Churachanpur sungah a minthan mahmahna tawh kisai pawlpi makaite in pulakna nei ciatin thukikuppi in nei uh ci hi. Satanic Conference a thukikupna le thukhensatna tungtawn in a nuai a thute hong suahkhia uh hi.
A muan huai thukizakna mun khat pan akigenna ah,Satan pawlpi mite atawm pen Mi 500-700 kikaal peuh mah ngah zawhna ding hanciam sawm uh a, tua sungah a tawm pen numei 180 kihel ding ci hi. Tua banah hih Satanic pawlpi pen Churachanpur khuapite ah kizelsak in, a thahat le akhangto mahmah kipawlna suaksak ding ci hi. Tua Satan pawlte adiakdiak in mi 3 in makaih uh a tuate sungah Paite mikhat,Hmar mikhat leh Vaiphei mi khat ahi uh hi. Pawlpi mi (Member)sungah Pastor pa tapa zong kihel in, tua pa'n Internet panin " Zeisu Khrist ih cih pen ataktak hilo in ,akiphuaktawm tangthu khat hi " ci'n laigelh in khahkhia hi. Tua thu azakna pan athangah mahmah nitumna gam lam a om Mikaang Satanic pawl te in lungdampihna US$ 5,000 khak pah hi. Tua sum pen Satan pawlpi upna le pawlpi akiphuh kawikawina dingin huhna a piak uh ahi hi.
Tua kikupna khawmpi pan asuahsak beh uh thukhat ah Satanic pawlte in,Mualvaiphei khua tawh akigamlat lohna mun Cherep
Tlang mual sang tungah, kha sim Khalik (Full Moon) ni zan sialin,Satan biakpiakna neih dingin,thukimna le khensatna nei uh hi. Tua hang mahin
khasim khalik (Full Moon)ni zan kim laitak pello in Satan biahpiakna hun bawl tawntung ci hi. Biakpiakna hun sung khempeuh in, munli a om Keel lutang 4 te tungah khuaimeivak vakin , ganhing sisan te tatin, Satan kiangah biakpiakna nei uh hi. Tua bang hun laitak biakpiakna sungah akihel khat peuhin,apuan silh khempeuhte uh suahkhia in apum guak (Naked) in akibem liliai in om uh hi. Tua banah guithei khamtheih zatui (Drugs), Denrite akici namte leh nu le pa kikal kizang hukna& lanna zatuite a zat khit uh ciangin , numei le pasal mawhna bawl khawm ngeingai in, ut leh dah in gamta uh hi. Tua bang danin Satan biakpiakna bawl uh hi. Khat veivei Pasian biakinn siangtho sung nangawn ah hih bangdan mawhna bawlna tawh Zeisu lang pan uh hi.
Satan pawlpi pan kikhelthak kikna angah khat i genna ah, "Satan in mihing sisan tawh biak ding hong ngen hi " ci'n gen hi. Bang hang hiam cih leh Satan in ganhing sisan tawh biakpiakna ah lungkim zo nawnlo ahihna hang hi ci hi. Tua banah Satan in agenna ah, " tua bangin na bawl leh nang tungah 'Vangliatnate kong pia ding hi " ci'n gen ci hi. Tua bek tham loin a ma genbehna ah, " ka ngaihsutna sung a hong suak thukhat hangin ke'n mi that kha leng ka tung ah alian mahmah thukhenna ka thuak ding banah, tua bang si leh nai luang a mithah ding cih pen ka mulkim / ka cizek lua mahmah in ,en ngamlo ka hih manin Satan pawl pan hong pusuahkhia in hong kikhel kik ka hi hi" ci'n gen hi.
A diakdiak in khangnote bang hangin Satan pawlpi ah baih lamtak leh thalawp takin pawllut ziauziau thei uh ahiam ? cih leh a tamzaw in bang hunhun in sum zat ding kisam ngeilo uh ahihman hi dingin gen hi. Khangnote in sum akisap uh ciangin, lam lianpi tungah va ding ziau uh leh Sum pua a hongpai mi khat peuhin asum bawm/ sum-ip te akimuhtheihna munte ah hong kiatsuah thei uh a, tua pan sum kimawkngah ahihna hangin Khangnote baihtak in Satan pawlpi lut ziauziau uh ci hi. Tua bang a na lamdang a pian theihna pen Satan vangliatna/ Satan nasepna hi ci uh hi. Thudang khat leuleu ah Satan pawlpi mi khangno khatin a lawm ngaih numei khat pen haksatna om het loin, olno takin a ngah theih banah a ut bang bangin bawl thei sem thei lai ci in gen uh hi.
Satan pawlpi mite in hih thute a iimcip/aselcip sawm uh hangin Satan pawlpi pan a khawlkik/ akilehkik khangno khatin, ama thute leh hih thusim teng khempeuh Conference khat ah phuangkhia/genkhia ziahziah hi. A ma genkhiatna ah, "Ka neulai in ka nu le ka pa akikhen khit cian'g,ka pa'n zithak hong nei kik in,a zikik tawh anih un sun leh zan ci loin, zu leh sa tawh hong buai uh cian'g ka dahluat man leh belh ding dang omlo ahihman in, cihna ding ka theih nawn loh ciangin abeisa 2005 kumin Satan pawlpi ah pawllutna ka nei hi " ci in gen hi.
Tua banah a genzomna panin " Satan abia nuamte dingin, kibiathei takpi bek tham loin, nungta takpi ahihna thute,Satan abia mikhat in kithei takpi ci-in gen hi. Satan abia mite tungah Satan kiang pan angah uh vangliatna (Power) te zong nei takpi uh ci hi. Mite kiang pan adeih uh vante a laksak/ asuh uh hangin mite'n thei zolo in khatveivei akisapna dan zui-in mihonpi te kiang pan gelmang/ taimang or mang ziau theihna vangliatna (Power) khat zong nei takpi ahihna thute gen hi.
Satanic te i a muitupna le angimna bulpi pen tuailai khangthak momno te mah bulphuh pi in nei uh ci hi. Satan pawlpite genna uh akibang mahmah thukhat ah, " Zeisu khrist i a min a manthan theihna dingin ka hanciam mahmah ciat hang un, kiphiatkhia zo ngeil mahmah lo hi " ci in gen uh hi. A hi zongin a khangno, khangthak naupang lamte haksa lualo a , ka zolthawh zawhna na'uh hang in mailam khang kizom(Next Generation) hunthak ah,'Min manpha Zeisu Min pen hi khua pan kimangthang sak nuam ahi hi ci uh hi. Tua teng hang mah tawh thaneih teng khempeuh san a,tua bangin nasem ahi uh hi " ci in gen hi.
Tua ahih manin a nungta Pasian bia Zeisu sungah it leh ngaih teng aw,hih thute in eite khempeuh i mailam hong khaktan a lauhuai thupiang te ahi hi. Eite in Zeisu nungzui 'Tapidaw te' (Christian) i kici nuam bek tham loin, Pawlpi (Church) lianpipi le a hoih nono nei in, Nipi(Sunday) ni ciangin LST bu (Bible)te tawi-in zumna om loin, Pasian phatna leh biakpiakna te ih nei hi. Tua bang hun sung mahin, ih galpa Satan kitulmawh pha mahmah in, mitampi takte,zuau khem sawmna tawh Sum(Dangka), numei & pasal mawhna, guihtheih/khamtheih ci leh sa deihgawhna tuamtuamte khempeuh tawh hong zolin,siatna / khialhna, lungsim pumpi le i kha dong akisiatcipna ding ciang ih tunna ding hong bawl sawm ahihnate i theih tawntung ding thupi hi. Hun nunung sungah LST genkholhnate a tangtung hi ta ahih manin, Pasian kiagah thungen in Kha siangtho vangliatna tawh Kha galdo tawntung ding hun ta hi. Pasian galhiam khempeuh i silh tawntung ding i kihansuah h
Translated by: Pa Kham Khan Suan(Artist Kyaw Kyaw O & Jeremiah Kham Sian Khai
Last Updated on Sunday, 29 January 2012 20:01 Written by Admin Sunday, 29 January 2012 19:59

Zogam (Chin State) leilu lam pi 9,000 val asanna mun 'Ngau Khua Vum' kicihna mual leh 'Thang mual zul teng pen nektheih ankung, mehteh mehgah cihte bang mah apian theihlohna mun ahi hi. Atam zaw 'Singgil,Cilan,Ciingsing te leh atamzaw munte ah lopa bek po zo in, Buh leh ankung te' ki ciing thei lo ahih manin, Beng'(Poppy)cii'n nading in hoih mahmah citciat hi. Tua mun a ateeng mite in 'Beng lei bawl in' tua angah sumte tawh nuntakna zong kik uh hi. Tua bangin Beng (Poppy) nasiatak hong kiciing semsem ahih manin, Zomi khangno tampitakte in siatlawh/ lallawh bek tham loin, sih hun tung lopi in asilawh tuailai tampi om ta hi.
Mihing te in ih khapkhat bek apha ih gilpi ading anungta i hih mah bangin,nektheih singkungte kisuan theihlohna mun' Tonzang myone sung 'Ngau Khua Vum'mual leh mualdung thangmual pawn, keugaw gam zul mualnuai a teeng khua mite in'Beng'(Poppy)ciing aa,nuntak nading a zon uh pen lamdang sak huailo thukhat hong suak hi. Beng kung simlo adang singkungte ihcii'n sawm hang,piang vetlo ahihman hi kei leh,'Kozong 'Beng'ciing nuamlua ka hikei uh hi ci'n Lungtak khua mikhat in genkhia hi.
Abeisa 2007,kum aa pan,'Beng'leibawl hong kipat khiat pen,tukum lam ciang in hong khangto semsem in,'Acre,1,000 val bang phata ci'n 'Beng lei'ava van amin gen-nuamlo Tedim khua mipa khat in gen hi. Zomi khangthak tuailai momno te mah in,'Beng lokhawk'nasep sem uh ahihman in,'Beng sial te' hong zang hongnetheih ta un, Beng sila leh 'Beng ngawl zolo mi'hongtam sem sem ta hi.Zomi khang tungto te mailam nuntak khuasak dan ding ,adah huai leh alau huai dinmun te dong ciang ah hong tungto ta hi.
Kawlgam sung nasiatak aa 'Beng'ki ciin namun in,'Shan State leh Kachin State'te ahi hi. Abeisa 2006,kum nung pan kipan ei Zogam(Chin State)saklam Tonzang Myone sung,'Meitei gamgi'tawh kinaihna ih Zogam sung mah ah,'Meitei Singnuai mite'n''Beng leibawl'hong kipan khia uh hi. UNO,te i genkhiat na sung aa,'Leitung bup ah Afghanistan gam in 'Beng atam pen pian-na'munphualpi ci-in,Kawlgam in anihna 'Beng tampian-na gam'hi ci uh hi. Tongzang Myone sung aa om 'Cikha Myone(Khuai)pen ih Zogam bup(Chin State)sung teng ah,'Beng'kitam cii'n napen mun hih aa,tua lai mun aa om,'Beng leiteng aciman than theih nading' Zogam kumpi (Chin State,Government) leh khangno kipawlna te, 'Biakna lam kipawlna tuamtuam te leh,Politics lam kipawlna 'Party' tuamtuam te in zong ama-uh tumciat in ngimna,geelna khatciat nei uh hi.
Asawt nailo hun khat lai-in Zogam uk kumpi leh(Chin State Government) leh nungdeuh aa,Kawl kumpi tawh'Cease-fire agreement abawl CNF,Singnuaimi te'n Zogam leilu lam ah 'Beng leite aman than theih nading amun a om kumpi lam thunei te tawh,kipawlin nasepkhop ding thu ahanciam uh ci hi. Tua bangin akissep takpi le tua mun a tengte' ading Beng cinna tangin naseptheih cii'n theih ding le thakhat thu a nuntak zontheih nading cihte a ngaihsutsak pah ding akisam thu ahi hi. Tonzang Myo pan nisuahna lam tai 8 na aom,Lungtak khua leh tai 15 na om Gelmual khuate ah gamsa tam mahmah cih kiza a, tua bang a gamsa tampitak a om theihna thu akikan ciang in, Lungtak khua leh Gelmual khua kikaal ah ganhing te in aduh mahmah uh,'Ciktui /Siitui'khum om ci-in tua khua mite'n gen uh hi.
Lungtak khua mi khatin agen-na ah, "ko khua te in bel Sataang henga, gamsa bet kul sese loin tua 'Ciktui/Siitui ah tui dawn ding a gamsa hong paite buk simin kikap ziauziau thei " cih thu gen hi. Tua 'Ciktui/Siitui'in Square feet,30 bang zai-in athukna tongkhat khawng bek thuk-in,akiim apaam teng khempeuh mitmuh khop dong ganhing an ding aa hoih lopa bek po-in lopa gam zaipite kikaal ah Singgil,Singmanpha pawlkhat te ahi; Cilan Sing,Ciing Sing leh Sing San Singkung' namte bek po thei ci uh hi.
Tua lai aa teeng mite genbehna ah, "Beng'ciin sangin,mikim in ganhing khawi theih nading kivaihawm hen la,kipan zotheih takpi leh 'Beng'bel damdam in hong mangthang lel ding hi " ci'n gen uh hi. Tua banah i khua ciat pan aa,Gamdang atung teng kiangah gankhawi theih nading aa akisam sumzian ding te,nong vaihawmsak vua nong leitawi theih nading uh ci'n ka nget hang un kua mahin hong huh nuam lo c'n Tonzang Myo sung aa om vaihawm Ulian khat in gen hi. Ciktui/Siitui omna akiim apaam munteng khempeuh ah, Zo Sial hon leh keelte 2,000 ciang bang akikhawi theih nading lopa pona kuampi te zong om cih gen uh hi.
2012-2015 kum kikaal sung Zogam(Chin State)sung teng ah Gentheih haksatna leh zawnluatna'te 37% akiam nading Zogam a uk kumpi(Chin State Government)in hanciam tak aa, abawl asepsawmna hang in, tua lai a om Zomi te nakpi-in lungdam mahmah uh ci'n gen uh hi. Ahih hang tua gam i leitang te ah,amun,amual leh akhuahun te tawh kituak a, akiciing thei ding,'Singkung te' leh 'Gankhawi aa nuntak theih nading,te limtak ngaihsutsak aa, khuahun leitang tawh kisai pilna,siamna te(Strategy)zang aa,apiang theih ding ahoih pen khat peuh ngaihsutsak teitei ding ahi hi. Zogam (Chin State)pen'Niangteh pianna gam'kasuahsak ding ci'n'Galkap kumpi hun lai ahanciam keei hang un, Zogam(Chin State) ah 'Niangteh' ngaihsut abatlohna thu in, Sepdan,bawldan manlo, leitang omdan leh gamdang 'Niangteh pianna gam'te thu te atelkan nading uh athaneem na hang uh ahi hi.
Tua ahih manin atung aa thu omteng hangin Tonzang Myone sung Beng(Poppy)a cimantheih nading ih vaihawm sawm taktak le tua agam mite in kum tampi tak akivak theih nading uh nasep hoih khat peuh i muhsak/ i lampat pih ding kisam mahmah ding hi. Tua bang a nasep piaktheih dingte sungah Ganhing khawina mah hoih penpen dingin ngaihsut huai hi. Tua mun a tengte le a mun agam tawh kizui in, Zo Sial leh keel tampi khawina tawh Beng'(Poppy) cinna taang in nasep hoih penpen ding hi.
Source by: KNT
Translated by: Pa Kham Khan Suan(Artist Kyaw Kyaw Oo)
Last Updated on Thursday, 26 January 2012 20:40 Written by Admin Thursday, 26 January 2012 20:30
![]()
Tusung teng Zogam le Zomite' sungah i buaipih mahmah ahi CNF/A te in abeisa Zogam, adiakdiak Tedim, Tonzang gam sungah a nasep/ ngongtatnate hong nusia khin Zomi mipil khat ahi Dr. Vumson in abeisa April 21,2002, Sunday (10:13PM) hunin Mikang lai (English) tawh a ciamtehna Tongsan tanute in Zolai tawh ahi bang lianin kong letkhia uh hi. Thuman le mihing luang thu pen mangthang cih bang om thei lo hi.
PU VUM SON CIAPTEH CNF/A TE' TATSIATNA TUAMTUAM
Dim Sian Ciin tungtangah CNF lampan kha 3 sungin thulela ong za sakkik nung ci-a CNF makai Colonel Thomas Thangno in Zomi Innkuan DC tungah apiak kamciam hangin Bo Zing Cung akisang ahi hi. Tua kha 3 zong ong bei-a Zomi Innkuan in January kha dong CNF lampan Dim Sian Ciin tawh kisai thuzaksakna ong omlo hi.
NDF le NCUB ah CNF pawllut angahna in Kawlgam democracy maban ah khantohna khat hi-a UN ii pahtak pawl 3 kihona sungah CNF ii panmunte tawh kisai ahih leh Bo Zing Cung in gencian bilbel hi. DC Zomi Innkuan in ahih leh gamvai tawh akisawhlo, thungetkhop lingling ding ngimna tawh kiphuan kipawlna ahih dungzuiin hih gamvai tuamtuamte tawh lunghimawh masa lualo uhi.
Bo Zing Cung genna ah na khat I sep ciang sepkhialh tuamtuam om thei hi, ci hi. Tua in Zomi Innkuan pawllute heh sak zaw hi. Hih bang genna in Zomi Innkuan kuam sung aa CNF ii mithahnate amawkmai sak nuam ahi hi. Amau in CNF-te tatsiatna tungtang ah hehnepna, thuakpihna le theihpihna khatpeuh CNF makaipa tungpan alamen uh ahi hi. Thah athuak pawlkhat pen CNF Central Committee sawlna hanga akithat ahihlam Zomi Innkuan in thei gige uhi.
Ming Hnin pen khial-a akithat kha (CNF galkapte in motorcycle tuang dang khat tawh khialin kaplum kha) hi-a Bo Zing Cung in Ming Hnin ii zi Dr Maureen tungah thuumkhin hi. Dr Maureen tawh akihona vuah Bo Zing Cung in Adolf Hitler pen pakta mahmah le Hitler pen amasuan khat hi, ci-a agenna kigensawn ngei hi. Adolf Hitler in ahih leh Jew minam 6 million bang Galpi II na sungin athatpa ahi hi. Tua ahih leh Bo Zing Cung zong Adolf Hitler totsa lampi mah zui ding maw? Zogam sunga mi pawlkhat abeisiang dong thah mang sawm maw?
Dim Sian Ciin akiguukkaihna vai ah dotnapi pen in hih hi. Bo Zing Cung genziauna ah mi 50 val akigukkaih hi, ci hi. Hih pen lipkhaphuai mahmah hi. CNF guukkaih mi 1 I lunghimawh mahmah laitak, 49 om lai mawk maw? Hih 49 te nulepa, beh le phungte in bangci thuak ding uh? Hih guukkaihna pen CNF Central Committee deihna tungtawna akisem ahi hi.
Pu No Than Kap kisuam nading zong CNF Central Committee thupiakna ahihlam I thei hi. Tua mah bangin Stephen le kum 15 numeino akithahna zong hi. Amau gel pen Kawl galkap thukante tuttutna naiangtui sai khat ah asem uhi-a thukante tungah thupuak uhi cih upmawh thu tawh thah athuak uh ahi hi. Hih thahnate I et ciang LalHmangaiha le Zam Tung Thang-te kithahnate zong CNF ii thupiakna hang hi cih kilang hi. CNF ii lutang 2 na le CAN lutang ahi Bo Zing Cung pen hih bang thahnate ah geelna le tatkhiatnate ah mawhpuak anei hi.
Saizang khua thupiang vai agenna ah CNF galkap 3 in khua sung alut masakna vuah khuami 2 liam sak uhi, ci hi. Tua in amau le amau kidalna hanga piang hi kha ding hi. Ahizongin mi atamzaw, avui atang kicianzaw tawh CNF te khuasung ong lutkik uh pen tua khua tawh gal aphuang uh ahi hi. Hih in sepkhialh le eileei kidalna ong hi nawnlo hi. Internation Court of Justice le UN Human Rights Commission cihte dongah akipuakhuai thu ong hita hi.
DC Zomi Innkuan pawllut pawlkhat in Bo Zing Cung tungah CNF in Tedim gamkuam sungah siah ong donloh nading thuum uh acih pen amaan ahi hi. Ahizongin, ngetna tatak pen in, thau lawng dawn pan siah donloh ding le siah apia nuamlo akl apia zolo peuhmah thahloh ding cih ahi hi.
Kei mimal in CNF tungah thuumnate in: mi that nawn kei un, mi guukkaih nawn kei un, mi satgawp nawn kei un, mi damiahtaih nawn kei un, mi neihsa susia nawn kei unla galkapte zong vaipuak hun sungin zukham kei leh hoih ding hi, cihte ahi hi.
Na galkapte uh na vaak zawh kei uhleh galkap kaikhawm nawn dah un. Galkap kisam kei uhteh. NCUB, NDF ah pawllut thei uhcina, pawl thum kihona ah Zogam taangin ding thei mah nucin galvankim galkap hon kep tawntung ding kisam masalo hi. Galkap 100, 200 lel pen galkap teng 4 tawh ettehtheih hi deksuailo hi. CNF ii mihing ngahhuaite apalsatnate ka zak main CNF ka pakta ngei hi. Kei gen, kei sep bangmah thupi kei, ahizong CNF in I mi I sate, amau le amau kidalna longal, that nawn kei un.
Anuaiate in CNF ii mithahna le tatsiatnate hi-a DC Zomi Innkuan nangawn CNF tawh akisawhlawhna thute ahi hi.
Saizang khuami Bu Zel Za Lang le khuami 3 athahna uh. Saizang khua pen Tedim pan tai 7 bang gamla-a khuata gol khat hi. Meitei gun zong khua tawh akigamlalo pan luang hi. Lamka, Tedim le Saikal districts aa teengte ten masakna munphual Ciimnuai tawh zong kinai hi.
Pu Kam Hen pen Saizang khuami hi-a Kawlgam le India gam kaana vanzuak khat hi. Saizang khua le akiim apam ading mi muanhuai khat zong ahi hi. Zogam ah acithei mi tawm mahmaha Kam Hen zong CNF-te hemet ngah hi. Saizang khua ah teng ahimanin gamgi tawh kinai ahihna tawh Mizoram aa CNF-te Northern Command Headquarter lampan Kam Hen ii hauhna le cihtheihnate CNF in thei gige hi. Tua ahimanin CNF in Saizang ah mi khat sawl hi. Tua CNF galkap in zam khat alei ding kineihin khua sung ong lut ahi hi. Kam Hen inn ah ni tawmvei sung aom khitteh Kawl puanten khat tengin Ciimnuai pau tawh ong pau hi.
CNF galkap ahih lam akipulaklo hih pa apau ciang Khalkha mi ahih lam mite’n a awsuah tungtawnin thei uhi. Kam Hen le tua CNF galkap pate lawmta ong suak seisai uha zu ong dawnkhawm uhi. CNF galkap pa in Kam Hen sum kepna singkuang aomna thei gige hi. Tua hun in rup 400,000.00 le ks 100,000 bang kem hi. Khalkha awsuah pa ni tawmvei khitciang khua pan paikhia hi.
Tua pa apaikhiat khit ni 3 khitciang zan khat in Kam Hen inn mai ah thau tawi, maisael mi 3 ong pai uhi. Tua 3 sungpan 1 pa in Kam Hen thau tawh ngimkawmin a singkuang ahon nading thupia hi. Kam Hen zong amau cih bangin inn sung lutin singkuang hon sak hi. Thau tawi 3 in Kam hen sum teng lain paikhia uhi. Thau tawi mipa kampau awsuah tungtawnin zam lei dinga ong pai pa ahih lam Kam Hen in thei hi. CNF-te ahih lam zong thei hi. Tua pen October 1996, Nipi Ni Nga ni khat ahi hi (ani khial thei). Nipi Ni in sanggam tanau le lawm le gual tengin zu le sa tawh Pa Kam Hen hehnem ngeingai uhi.
Tua ni mah in Solomon makai CNF galkapte in khua hausa Bumu Zel Za Lang kiang paiin Saizang khuamite in siah apiak ding uh ngen hi. Zel Za Lang in tua laitakin a khut sungah ks 100,000 bek ka nei ci’n gena khuamite kiangpan siah adon sak khitteh ong paikikin ong lakkik nading uh gen hi. Hausapa in lenglate niangtui tawh zin ado laitak in Kam Hen kiangah mi khat va paiin sum alaksak CNF mite khuasung ah hausapa tawh omkhawm uhi, ci’n va gen hi. Tua leh Kam Hen le alawmte zong Zel Za Lang inn lam manawhin delh pah uhi.
Kam Hen in zam lei ding kineiha a zindo ngei pa amuh ciang alawmte tawh CNF mi 3 te bawhhuan ngeingai pah uhi. CNF makai Solomon in abawhhuan ngeingaite apuanza silh nuai pan thau tawh kap hi. Khuami khat agil ah kha in hausapa zong a phei kha hi. Hausapa ii Kawl galkap puan suit tawh akilakna maan zong kap sak hi. Khuamite akap didek khit uhteh CNF pawlte paikhia uhi. Hausapa innkuanpihte in aliamte en dingin siamanu sam uhi. CNF-te ong paikik ding kilamen ahimanin khuami galdalte zong kikaikhawm uhi. Zothau tawi uhi.
Siamanu aciah khitciang CNF-te mi 15 bang kibehlap uha zan laizang khit pawlin ong paikik takpi uhi. Zothau tawh akap uh leh khalo lailai hi. CNF-te in tua pa akap uh kha paha tua pa si hi. Thau ging a zak uh ciangin khuamite zong CNF gal pan akidal ding aneihsa athau tek uh ong tawi nadingun kihansuah in lum ngeingai uhi. Thau nei sunsun teng hausapa inn ah ava pai uh ciang ziakaikhinta hi. Thau hoih alen CNF-te in inn sung na lutkhinta uha khandei khempeuh kapin, hiam tawilo aliamsa Zel Za Lang le adang khatte kiawilo takin kaplumkhin zo uhi. Inn sung khempeuh ah mi aom dang aom hiam cih zong zongkhin gai uhi.
Kum 14 apha hausapa tapa zong kaplum dektak uhi. Hausapa tanu 2 zong inn ah om uha a pa uh athah khit nungsang, anaupa uh athahloh nadingun thuum ngeingai uhi. Anaupa athahloh nading sum aneih sunsun teng avekin piak ding gen uha alungkim kei uh leh inn sung teng deih bangin zong thei ding, ci’n gen uhi. Tuaciangin CNF-te naupangpa that loin ciahsan uhi. Azingsang ciangin khuamite in inn tunga akibu hiamtawilo mi khat zong CNF-te thah thuak cih mukhia lai uhi. Kam Hen ahih leh CNF-te ong paikik main a inn lam zuankika liamna baina omlo hi.
Tungzang Hausa Pu Zam Tung Thang kithahna:
Tungzang khua pen inn 300 val apha khua khat hi. 15 Oct 2000 ni in CNF galkap 3 khuasung ong lut uha hausa Pu Zam Tung Thang ong zong uhi. Pu Zam Tung Thang pen kum 45 bang apha gamvai alunglut mahmah khat ahi hi. ZNC party ii local president zong ahi hi. Kawl galkap le galkap thukan MI-te tawh zong kiuitui mahmah khat ahi hi. CNF-te siahdonna le khuasung lutna tuamtuamte MI-te kiang thukipuak hi. Tua thupuak dingin Pu Zam Tung Thang kiummawh hi.
CNF galkapte akan laitak in Pu Zam Tung Thang pen khuapua aa ahuang akhawh laitak ahi hi. Khuami Pa Cin Lam Thang samin CNF-te in zawhthawhthu tawh Pu Zam Tung Thang huan ah lamlakin sawl uhi. Pu Zam Tung Thang huang atun uhciang CNF galkapte in Pa Cin Lam Thang kiangah Buanli khua ah va pai dingin sawl uh. Bang hang hiam cih leh tua khua ah zong siah dong ding geelna nei uhi. Buanli hausapa kiangah amau ong tun main a khuamite kiangpan aktui le sum akaikhawmkhol dingin gen sak uhi.
Buanli pan Lam Thang ong ciah ciang huang sungah CNF galkapte le hausapa na om nawnlo uhi. Zan khuamialta ahimanin ama inn ah aciahkik hi. A innkuanpihte in lunghimawh takin inn ah na ngak uhi. Pu Zam Tung Thang luanghawm pen ahileh tua khit ni 4 khitciang gam sung panin kimukhia hi. Thau kikapna liamnate hangin asi hi-a lam khat pan CNF galkapte kaplup dingin kiummawh hi. A luanghawm pumpi tungah hih pa pen kumpi tawh kithuah hi. Kumpi tawh akithuah peuhmah hih bangin thuak ding hi, ci’n CNF seal tuangin lai khat na kisuang hi.
Kawl galkapte in Pu Zam Tung Thang asih lam azak uh ciang koici kithah hiam cih kan uhi. Pu Lam Thang zong Tedim ah kisam zel hi. Amah pen CNF galkapte ahuh hi ci’n kimawsak-a hih lai akigelh laitakin mat le hen thuak nailo hi, ahizong thukannate kizom toto laitak ahi hi.
Pu Zam Khan Pau Kithahna:
Galkap vive thuneihna BSPP ii makaihkhialhna le SLROC le SPDC ii lamzuihkhialhnate hangin Zogam mipite in gentheih haksatna nakpi’n thuak uhi. Zomite in India gam, Mizoram tawh kawmin sumzonna tawh nuntakzonna nakpi’n kinei hi. Aktui, aak, vok, bawng, le huang sung piang nate peuh pua in Mizoram ah azuak khit uhteh Zogam ah aom mello ahi zatui zahate leiin ong ciahkik zel uhi.
March 1995 sungin Lophei khuami khangno pawlkhat in bawng honkhat hawlin Mizoram kaanin Tio gun pam aa Zote-Farthlang manawhin khe tawh ong pai uhi. Ni 4 asawt lampi ahi hi. Zote le Farthlang khuate kikal ah CNF galkapte omin sumzongte tungpan siah dongin aom uhi. CNF-te in Zam Khan Pau le a sanggampa tungpan in a bawngte aiding siah ngen uhi. Mizoram lut nuam uh ahimanin CNF-te tungah siah pia uhi. Bawngte azuak khit uhciang van lei ding teng lei-a inn lam ong zuankik uhi.
Zam Khan Pau, kum 24, pen a upa in bawlhawl dinga acial ahi hi. Kum 2 apha tapa khat le azi pen agai lai, suak dedek ahimanin inn tun ding kaal ngaklah mahmah hi. Amah le alawmte gamgi ong tun uhciang ni tum kuanta ahimanin pai sak nawnlo uhi. Zote khua tawh kigamlalo Kawlgam sungah Kawl galkapte phualsatin om uha CNF galkapte in amau aom lam Kawl galkapte thei sak nuamlo uhi. Gamgi kantan sak leuh Kawl galkapte in amau aom lam theikhia ding uhi.
Ahizongin Zam Khan Pau in azi nausuak dekta ahimanin inn ciah meng nuam ahihlam CNF galkapte tungah ngen hi. Tua ciangin CNF galkapte in ks 100 nong piak leh gamgi kan sak ding ci uhi. Ahihang ama khut sungah ks 50.00 bek vom lai hi. Tua sum 50 alah ciangin CNF galkapte in thau bul tawh su gawpin lei ah tuk sak uhi. Thau zum tawh zong dawt uha a gilpi dawtkham uhi. Liam le bai pi mahin Haimual dong ong tung hi. Tua zan mah in si hi.
Pu Kham Khaw Pau Buluhna (CNF-te thuhkik ding patauhna tawh minsel):
Pu Kham Khaw Pau pen gamgi kaana mawtaw hawl khat ahi hi. Gamgi paina lampi dungah check point tampi om dinga pawl 4 tungah siah (gawlhguk) piak kul cih pen alamdangin akiseh hi nawnlo hi. Tua pawl 4 te in Kawl siahdongte le palikte, Kawl galkapte le CNF-te ahi uhi. Gamgi khua ahi Rih Khuadar khua ah Kawl galkap honkhat busa uha Tio gun nisuahna lam ah zong phual khat mah nei uhi. Gun hualam ahileh Mizoram hita hi. CNFte in gun nitumna lam ah phualsat uhi.
Kham Khaw Pau akhualzin khat March 2001 pawl in CNF galkapte pen Rih Khuadar le Tio kikal ah gamtang mahmah uhi. Rih Khuadar le Tio gun pen tai 3 bek kigamla hi. Kawl galkap le CNF kikal thukimna khat nei uha CNF-te in amau lam ah siah dong thei ding uhi, bang hang hiam cih leh CNF om lei leh Kawl galkapte zong hih mun san ah phualsat kullo ahiman hi. CNF in zong sumzongte tungpan siah adon theih nading Kawl galkapte omna mah kisam leuleu uhi.
Tua ahimanin CNF-te in Kham Khaw Pau pen Rih Khuadar pan kaih 200 agamlatna mun sungah khawl sak thei uhi. CNF galkap pa in Kham Khaw Pau puak sum khempeuh apia dingin ngen hi. Sum anget kawm mahin akhuttum tawh Pau maitang tup cih takin tum hi. Pu Pau in a ang ip sungah ks 10,000 bek pua-a avekin CNF galkap pa tungah piakhin hi. CNF galkap pa in 10,000 bek aneih pen umlo ahimanin ngetbeha tupbehbeh hi. CNF galkap pa in a thau tawh a gil a dawt ciangin Pu Pau lau mahmahta hi. Tua ciangin a ip sunga sum tawmno tawh sih taak kei ci’n avekin pia gai hi. Tua ciangin CNF galkap pa heh semsemin a nget phetin pia pahlo, ci’n tup le bet anasiazawin thuahbeh hi. Pu Pau ong suahtak ciangin ni 3 sung an ne zolo, tui dawn leh zong gua lawng khat pan thuna dawn kulin om hi.
Thuam Go Pau kithahna:
Thuam Go Pau pen Kawlpi le Mizoram kikal khualzin sumzong khat ahi hi. Tuithang khua ah zong sai neu khat nei hi. Inn lutang ahimanin Kawlpi pai zela van tanin Mizoram ah zuak thei zel hi. Mizoram pan zong van tanin Tuithang ah zuakin om hi. March 2001 sung alawmte tawh singtang vakna ah Gun gun gen ah gaihphualsat uhi. Meicih uha anhuan uhi. Mei kiang atut laitakun gun gal khat pan thau tawh kikap ahimanin, ong kap kei un, ko pen khuami hi ung, ci uha, ahizong Thuam Go Pau pen bel thautang in khain si hi. Tua thau tawh akapte pen CNF-te ahihlam nung theih uhi.
CNF lampan zong Thuam Go Pau athah lam uh pulak uha, Kawl galkapte meicih hi, ci’n ummawh uh ahima hi ci uhi. Kawl galkapte in aupmawh uh aom leh kap ziauziau uha CNF-te in zong amau kap main akap masa hi ung aci uhi. CNF in amau khialhna pulak uhi. Thuam Go Pau in tano 3 nei-a tuateng avekun tagah sang kipuak hi.
YMA Khuangleng khua, Mizoram, makaipi Pu C. Lalhmangaiha Thahna:
12 Jul 1996 ni, zan in thautawi CNF galkap 3 te India le Kawl gamgi khua khat ahi Khuangleng khua ah lutin khuamite tungah hamsatna tampi pia uh ci hi. Tua galkap 3 in inn khat ah pai in akongkhak nakpiin kiu uha, CNF-te hi ung, kong hong in, ci’n tamveipi awng uhi. CNF-te lut zel uh ahimanin khuamite lauthawng mahmah uhi. Khuamite vaan dingin Pu Lalhmngaiha a inn sungpan ong pusuaka, bang thu om hiam, ci-a adot leh CNF-te’n kap tawh na thuah pah uh ahimanin tua mun khua laizang mah ah si pah hi. Tua teng 3 te khua dang khat ah pai leuleu uha inn khat ah lut in innteek pa kiangah niangtui bawl sak uha, niangtui adawn khit uhteh ciahsan uhi.
Mizoram palikte in CNF-te nungdelh uha 19 Jul 1996 ni in Pu Hmangaiha athatte tawh Vaphai khua ah kikap uha CNF galkap Ca Chun si hi. 25 July ni in Aizawl khuapi ah mipi 4,000 in CNF-te Pu Hmangaiha athahna uh lungkimlohna lungphona nei uhi. Tua lungphona ah YMA GS le Mizoram Home Minister Pu J Lalsangzuala in CNF tungah mawhsiatna kam pulak hi.
Tua lungphona ah akikipsak khensatna 7 te:
1. Khualeng khuamite huh dinga ong paikhiat manin Pu Lalhmangaiha tung zahtakna le patawina kipia
2. Hih mipi lungphona in Pu Lalhangaiha kithahna pen thukhun palsat mawhnain kiciamteh
3. Mipi lungphona in Mizoram kumpi tungah Pu Lalhmangaiha nusia azi le atate ading laiuna piak ding ngen
4. Gamgi dungah mipi alauthawng sak den CNF-te gal dal nading khuatate ah pilak sandali koih ding ngen
5. Gamgi dungah palikte vak ding ngen
6. Mizoram sunga gamdangmite avekun hawlkhiat ding ngen
7. YMA-te kisap hunhunin palikte’n ahuh theih ding ngen
1 Aug 1996 ni in Mizoram kumpi in Hnathial khua panin Kawlgammi gambel khempeuh hawlkhia hi. Mizoram gam sung mun tuamtuam aa Kawlgammi akici peuhmah hawlkhiat kipan toto hi. 3 Aug 1996 ni in CNF-te in Mizoram palik Pu Vanlalpeka Lance Naik kaplum uhi. Khuangleng khua thupiang khit asawtloin CNF in Ruantlang khua aa Pasian nasem khat kapin liam sak uhi.
By: Vumson ( English Version), April 21,2002 , Sunday (10:13 PM)
Translated by: Tongsan tanute
( Source: ZoNet Message # 2495)

Page 1 of 83